Synchrotron Kraków: czy Solaris da nam Nobla?

Marek Bartosik
Synchrotron Kraków. W Pychowicach, obok III kampusu UJ, powstaje pierwszy w Polsce i tej części Europy synchrotron. krakowski synchrotron - nazwany Solaris - powinien zacząć działać na początku 2015 r. Wtedy polscy naukowcy będą mogli nawiązać walkę z uczonymi z Zachodniej Europy, USA i Japonii.

Synchroton Kraków: czy Solaris da nam Nobla?

Ponad 350 polskich naukowców w poszukiwaniu takiego narzędzia badawczego musiało się rozjechać po świecie. Ale pierwszy - nie tylko w Polsce, lecz i w całej Europie Środkowo-Wschodniej - synchrotron już wkrótce zacznie działać w Krakowie. Właśnie kończy się budowa gmachu dla niego obok III Kampusu Uniwersytetu Jagiellońskiego w Pychowicach. Do początku 2015 r. ma potrwać wyposażanie obiektu w urządzenia badawcze. Całość będzie kosztowała 153 mln, uzyskane z Unii Europejskiej.

Na świecie działa już 60 synchrotronów. Służą do generowania promieniowania elektromagnetycznego w zakresie od podczerwieni do promieniowania rentgenowskiego. To pozwala naukowcom zajrzeć w głąb materii, co jest niezwykle ważne w biologii, fizyce, medycynie, farmakologii czy geologii. Badania z wykorzystaniem takiego urządzenia doprowadziły do wielu odkryć. Trzy z nich nagrodzone zostały Nagrodą Nobla.

Na pomysł wybudowania takiego urządzenia w Krakowie wpadli fizycy z UJ i AGH w 1998 r. 10 lat później powstało Krajowe Konsorcjum "Polski Synchrotron", założone przez instytucje naukowe zainteresowane tego typu badaniami. Budowa rozpoczęła się w styczniu 2012 r. Obecnie rolę inwestora pełni Narodowe Centrum Promieniowania Synchrotronowego Solaris. Od tego tytułu powieści Stanisława Lema pochodzi też nazwa krakowskiego synchrotronu.

Solaris powstaje w ścisłej współpracy z uniwersytetem w Lund (Szwecja). Tam budowany jest już drugi synchrotron, bliźniaczo podobny do naszego. Z krakowskiego urządzenia korzystać będą mogli także naukowcy zagraniczni. Badacze krakowscy zaś dostaną wreszcie urządzenie, które być może któremuś z nich pozwoli zdobyć dla Polski naukowego Nobla. Pierwszego od czasów Marii Skłodowskiej-Curie.

Koronawirus: sprawdź czy Twój powiat jest "czerwony".

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3