"Odcienie realizmu". W Muzeum Narodowym wystawa prac zapomnianego krakowskiego malarza Aleksandra Kotsisa

Anna Piątkowska
Anna Piątkowska
Wystawa w Muzeum Narodowym w Krakowie to pierwsza tak obszerna prezentacja twórczości artysty należącego do najważniejszych malarzy polskich drugiej połowy XIX wieku. Andrzej Banas
Jeśli mają Państwo już za sobą lekturę „Ludowej historii Polski” Adama Leszczyńskiego oraz „Baśni o wężowym sercu” Radka Raka, pora dopełnić edukacji w zakresie obrazu galicyjskiej wsi drugiej połowy XIX wieku wystawą malarstwa Aleksandra Kotsisa. Od 5 marca w Kamienicy Szołayskich na zwiedzających czeka ponad 120 obrazów olejnych oraz 70 akwarel, rysunków i szkiców nico zapomnianego dziś krakowskiego artysty.

FLESZ - Polska zainwestuje w produkcję szczepionek

„Odcienie realizmu” to wystawa, którą Muzeum Narodowe w Krakowie przygotowało z okazji 185. urodzin Aleksandra Kotsisa. Składa się na nią ponad 120 obrazów olejnych oraz 70 akwarel, rysunków i szkiców wybranych z kolekcji muzealnych i prywatnych.

To pierwsza tak obszerna prezentacja twórczości artysty należącego do najważniejszych malarzy polskich drugiej połowy XIX wieku. Choć jego nazwisko pojawia się w podręcznikach historii sztuki polskiej obok tworzących w tym samym okresie Artura Grottgera i Jana Matejki, Aleksander Kotsis jest dziś postacią nieco zapomnianą.

- Ta wystawa ma przywrócić należne mu miejsce. Grottger to przedstawiciel w malarstwie polskim romantyzm najczystszej postaci, Matejko to historiozof, a gdzieś pośrodku plasuje się Kotsis, pokazując realia życia, ten obszar, gdzie ani Grottger ani Matejko się nie kierowali. Kotsis pokazuje, kto jest odbiorcą tego, co tworzyli Matejko i Grottger - mówi Andrzej Szczerski, dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie.

Aleksander Kotsis jest jednym z najważniejszych przedstawicieli polskiego malarstwa realistycznego. Urodził  się w podkrakowskim Ludwinowie, mieszkał w Podgórzu - wówczas podkrakowskiej wsi. Uczył się w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych i wiedeńskiej Akademie der bildenden Künste. Podróżował do Monachium, Paryża, Brukseli, jeździł w Alpy i Tatry. Jego dzieła prezentowane były między innymi w wiedeńskim Künstlerhausie, na wystawach organizowanych przez Oesterreichischer Kunstverein i na wiedeńskiej Wystawie Światowej w 1873 roku, gdzie jego obraz „Pisklęta” został nagrodzony złotym medalem. Zmarł w wieku 41 lat pozostawiając „ogromną tekę płócien”, w tym ponad 350 obrazów i szkiców olejnych.

- Zgromadzone na tej wystawie działa pokazują rozwój talentu Aleksandra Kotsisa, ewolucję artystyczną i różnorodność jego zainteresowań - to jedno z odkryć tej wystawy. Kotsis, który w historii sztuki kojarzy się z przedstawieniami tzw. biedy galicyjskiej i spauperyzowanej prowincji małopolskiej tutaj prezentuje się jako znakomity portrecista i pejzażysta, jest jednym z malarskich odkrywców Tatr. I wreszcie pokazuje się jako artysta, który był znakomitym kolorystą – wyjaśnia Andrzej Szczerski.

Portretując górali, mieszkańców podkrakowskiego Pogórza: Polaków, Żydów i Romów Kotsis kreśli perspektywę spoza mieszczańskiego świata, którą po nim podejmą m.in. Wyspiański.

- Zgodnie z duchem epoki jego twórczość korespondowała z hasłami głoszonymi przez rodzimych pozytywistów. Literackie powinowactwa z jego dziełami odnajdziemy w utworach Marii Konopnickiej, Bolesława Prusa, Henryka Sienkiewicza i Michała Bałuckiego. Równolegle twórczość Kotsisa cechuje charakterystyczny dla sztuki polskiej rys romantycznego postrzegania świata – wyjaśnia kuratorka wystawy Aleksandra Krypczyk-De Berra.

Główną część ekspozycji uzupełniono o cztery aneksy: „Kotsisa kod twórczy” będący kontekstem dotyczącym tajników techniki malarskiej artysty, „Kotsis poszukiwany” umożliwiający poznanie historii jego zaginionych dzieł, „Wieś jako inspiracja” prezentującego dzieła innych artystów zafascynowanych wsią i ludem oraz zamykający wystawę aneks „Kotsis i socrealiści” odnoszący się do recepcji dzieł artysty w latach 40. i 50. XX wieku.

Wystawa prac Aleksandra Kotsisa w Kamienicy Szołayskich potrwa od 5 marca do 13 czerwca 2021 roku.

Wideo

Materiał oryginalny: "Odcienie realizmu". W Muzeum Narodowym wystawa prac zapomnianego krakowskiego malarza Aleksandra Kotsisa - Gazeta Krakowska

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie