Czy prochy wampirów spoczną w krypcie kościoła Mariackiego?

Wprawdzie sensacyjnego odkrycia sześciu XI wiecznych pochówków antywampirycznych pod płytą Rynku dokonano dwa lata temu, ale temat powraca. Wszystko za sprawą przygotowywanego pogrzebu szczątków z Rynku w kryptach kościoła Mariackiego. - To odkopane wampiry także trafią do kościoła? - pytają z niedowierzeniem krakowianie.

Archeolog dr Cezary Buśko stwierdza ze śmiechem, że powinny. - To jeszcze bardziej osłabi ich moc i je
unieszkodliwi - żartuje, i szybko dodaje, że sam w wampiry nie wierzy. - Szkielety ludzi znalezionych w tych nietypowych pochówkach, to chrześcijanie i z wampirami raczej nie miały nic wspólnego - uspokaja. - To współmieszkańcy uznali ich za odmieńców, a pochowanie w kościele będzie znakomitą formą zadośćuczynienia dla tych nieszczęśników.

Uznani za odmieńców
Co to właściwie jest wampir? Pytanie wydaje się dość banalne, ale wymaga wyjaśnienia. Według znawców tematu to duch lub ożywione ciało zmarłego, które wychodzi z grobu, poluje na żywych i wysysa im krew doprowadzając do śmierci.

Według dr Cezarego Buśko w XI wieku rozróżniano dwa rodzaje wampirów. Te, które wykazywały wampirze cechy już za życia (np. miały zniekształcone przez chorobę ciało) oraz te, które wampirzych cech nabierały po śmierci.

Prawdopodobnie osoby te cierpiały na reumatyzm, chorobliwą bladość, sapały lub miały wystające zęby. W średniowieczu trudno to było wytłumaczyć, więc uznano je za odmieńców, mogących stanowić zagrożenie. Niektórzy posądzali je o kontakty z siłami nieczystymi. Dlatego po śmierci starano się uniemożliwić im wydostanie się z grobu. Krępowano im ręce, zwłoki umieszczano na boku lub twarzą zwróconą do ziemi. Zdarzało się też, że ucinano im głowy i wkładano między nogi lub z boku ciała, aby wampir nie mógł jej znaleźć.

Tak właśnie wyglądały nietypowe groby znalezione pod płytą Rynku. - Trzy pochówki były ułożone w pozycji płodowej, dwa miały obciętą i przemieszczoną głowę. W jednym przypadku głowę ułożono na wieku trumny, w drugim położono ją obok korpusu. Jeden szkielet był ułożony na brzuchu i miał skrępowane ręce - wylicza dr. Buśko.

Wątpliwe wampiry?
Krakowscy archeolodzy zupełnie inaczej interpretują znalezisko wrocławskich kolegów. Emil Zaizt specjalizujący się w historii Krakowa przedlokacyjnego natknął się na dużą grupę pochówków z podobnie ułożonymi szkieletami na XI w. cmentarzysku przy Rondzie Grunwaldzkim.

- Wszystkie jednak znajdowały się w obrębie cmentarzyska, a osoby podejrzewane o kontakt z nieczystymi mocami na chrześcijańskich nekropoliach nie chowano - zauważa. - Trzeba pamiętać, że w tamtych czasach nie grzebano zmarłych w trumnach lecz w całunach. Jeśli pogrzeb odbywał się zimą, nie kopano głębokich dołów, bo ziemia była zamarznięta. Gdy rozmarzała zesztywniały szkielet mógł nieznacznie zmieniać położenie - stwierdza Emil Zaizt.

Dr Cezary Buśko nie ma wątpliwości, że jego zespół odkrył na Rynku pochówki antywampiryczne.
- To, że znaleźliśmy je w granicach cmentarzyska chrześcijańskiego nie świadczy, że na cmentarzu zostały pochowane - stwierdza. - Cmentarz się przecież rozrastał, jego granice się zacierały. Pochówki mogły być więc pierwotnie usytuowane na jego obrzeżach. Gdy cmentarz się powiększył znalazly się w jego granicach.